19 Eylül 2026 tarihli ve 33375 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2026/11 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile “2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı” resmen yürürlüğe girdi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan 5 yıllık yeni yol haritası, yerel yönetimlerde yapay zekâ destekli karar mekanizmalarını, dijital ikiz modellemelerini ve büyük veri entegrasyonunu ulusal bir standarda kavuşturuyor.
Belediyelerde yapay zekâ karar mekanizmaları ve 81 il şartı
Genelge kapsamında Türkiye genelindeki tüm büyükşehir ve il belediyeleri için bağlayıcı yükümlülükler ve takvim belirlendi:
- Akıllı şehir ve yapay zekâ birimleri: 2026 yılı sonuna kadar 81 ilin tamamında yerel akıllı şehir stratejileri hazırlanacak ve belediyeler bünyesinde doğrudan karar vericilere bağlı özel birimler teşkil edilecektir.
- Algoritmik karar alma ve dijital ikiz: Trafik yönetimi, kentsel dönüşüm planlaması, afet ve acil durum tahsisleri ile su ve atık yönetiminde yapay zekâ destekli simülasyon ve tahminleme sistemleri zorunlu olarak kullanılacaktır.
- Yüzde 80 yerli teknoloji şartı: Akıllı şehir altyapılarında kullanılacak yazılım, sensör ve yapay zekâ algoritmalarında asgari yüzde 80 oranında yerli üretim şartı aranarak teknolojik bağımsızlık güvence altına alınacaktır.
Veri egemenliği, KVKK uyumu ve hukuki güvenceler
Kentsel sensörler ve kamusal kameralar aracılığıyla toplanan büyük verilerin işlenmesinde vatandaş hakları ön planda tutuldu:
- KVKK ve veri minimizasyonu: Kentsel yapay zekâ analizlerinde kişisel verilerin doğrudan işlenmesi yasaklanmış; verilerin anonimleştirilmesi, şifrelenmesi ve yalnızca meşru kamu yararı amacıyla yerel sunucularda saklanması hükme bağlanmıştır.
- Şeffaf algoritmik denetim: Vatandaşların kentsel hizmetlere erişimini etkileyen algoritmik puanlama veya önceliklendirme sistemleri bağımsız etik ve teknik denetime tabi tutulacak, kararların gerekçeleri şeffaf biçimde yayımlanacaktır.
- Uluslararası siber güvenlik standardı: Akıllı şehirlere yönelik olası siber saldırılara ve veri ihlallerine karşı tüm sistemler ulusal kritik altyapı güvenlik protokollerine tam uyumlu olarak inşa edilecektir.