Resmî Gazete’de yayımlanan ve Kasım 2026 başı itibarıyla yürürlüğe giren Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, Türkiye’de dijital platformların işleyişinde ve çocukların çevrim içi güvenliğinde köklü bir hukuki dönüşüm başlattı.
Siber Güvenlik Başkanlığı ve ilgili idari otoritelerin koordinasyonunda uygulanan düzenleme, sosyal ağ sağlayıcılarına yalnızca teknik değil, doğrudan idari ve cezai yaptırımlara bağlanan ağır yasal yükümlülükler getirmektedir.
Temel hukuki yükümlülükler ve kısıtlamalar
Yönetmelik kapsamında Türkiye’den günlük erişimi bir milyondan fazla olan yerli ve yabancı tüm sosyal ağ sağlayıcılar için şu kurallar bağlayıcı hale gelmiştir:
- 15 yaş altına mutlak yasak: 15 yaşını doldurmamış çocuklara doğrudan veya dolaylı olarak sosyal ağ hesabı açılması ve genel sosyal medya hizmeti sunulması yasaklanmıştır.
- e-Devlet kapısı üzerinden yaş doğrulama: 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların hesap açılışlarında veya mevcut hesaplarının onayında e-Devlet (
turkiye.gov.tr) kimlik doğrulama altyapısı veya onaylanmış güvenli kimlik doğrulama mekanizmalarının kullanılması zorunlu kılınmıştır. - Algoritmik profilleme ve öneri yasağı: Çocuk kullanıcılara yönelik davranışsal profilleme, hedefli ticari reklam gösterimi ve bağımlılık yapıcı sonsuz kaydırma/otomatik oynatma gibi algoritmik içerik önerileri sınırlandırılmıştır.
- Gece bildirim engeli ve ebeveyn denetimi: 22:00 ile 07:00 saatleri arasında çocuk hesaplarına anlık bildirim gönderilmesi engellenmiş, ebeveynlerin ekran süresi ve gizlilik ayarlarını yönetebileceği merkezi denetim araçları şart koşulmuştur.
Uyumsuzluk halinde uygulanacak yaptırımlar
Yeni mevzuat hükümlerine riayet etmeyen sosyal ağ sağlayıcıları hakkında:
- Ağır idari para cezaları: İlgili kanun hükümleri uyarınca küresel ciro ve net satış hasılatı üzerinden kademeli idari para cezaları tatbik edilecektir.
- Bant genişliğinin daraltılması: Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde platformların internet trafiği bant genişliği %50’den %90’a kadar kademeli olarak daraltılabilecektir.
Hukukçular ve ebeveynler için pratik rehber
Dijital hukuk uzmanları ve aileler açısından süreç şu pratik adımları zorunlu kılmaktadır:
- KVKK ve veri minimizasyonu: Yaş doğrulama sürecinde kimlik verilerinin platformlarca kalıcı olarak saklanmaması, yalnızca doğrulama belirtecinin (token) işlenmesi gerekmektedir.
- Ebeveyn rızası denetimi: 15-18 yaş aralığındaki gençlerin hesap açılışlarında velayet/vesayet yetkisini haiz ebeveynlerin dijital onay mekanizmalarına dikkat edilmelidir.